Ook voor zorgverzekeraars en zorgaanbieders zijn er financiële prikkels die moeten stimuleren tot doelmatigheid. Hoewel zij hier in toenemende mate mee geconfronteerd worden, is aan deze voorwaarde beperkt voldaan. Door compensatieregelingen zijn zorgverzekeraars niet volledig risicodragend. Daarnaast mogen zorgaanbieders nog geen winst maken.

De risico’s voor zorgverzekeraars worden voor een groot deel via nacalculatie onderling verevend. Afschaffing van de nacalculatie zou de prikkel om doelmatig in te kopen vergroten. Over de gevolgen van de toename van financiële prikkels tot doelmatig inkopen, zoals risicodragendheid van zorgverzekeraars, is discussie: “Het afschaffen van de nacalculatie en het introduceren van meer risico zonder een gelijk speelveld, leidt niet tot betere prikkels, maar wel tot mogelijke risico-opslagen op solvabiliteit en premie.” (Wiegel, 2010). Hiermee wordt onder meer gezegd dat zorgverzekeraars die risicodragend worden, een prikkel krijgen om, op basis van het ingeschatte risico van verzekerden, de premie te verhogen. Een goede risicoverevening is belangrijk om dit tegen te gaan.