Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
Zorgbalans

Wat verstaan we onder palliatieve zorg?

De World Health Organization omschrijft palliatieve zorg als: “Een vorm van zorg die de kwaliteit van het leven verbetert van patiënten en hun naasten die te maken hebben met een levensbedreigende aandoening, door het voorkomen en verlichten van lijden, door middel van vroegtijdige signalering en zorgvuldige beoordeling en behandeling van pijn en andere problemen van lichamelijke, psychosociale en spirituele aard” (WHO, 2010).

Deze omschrijving van de WHO laat zien dat palliatieve zorg eigenlijk een verzamelnaam is voor verschillende vormen van zorg, die op verschillende plekken en door verschillende zorgverleners worden aangeboden. Wat deze vormen van zorgen gemeen hebben, is dat ze worden verleend in de laatste levensfase van een patiënt. Die fase kan enkele weken tot enkele maanden duren. Genezing is in dit stadium niet meer mogelijk, daarom is palliatieve zorg er op gericht deze periode zo dragelijk mogelijk te maken, zowel voor de patiënt als voor de mensen in zijn of haar directe omgeving. Martin-Moreno en collega's (Martin-Moreno et al., 2008) onderscheiden als de drie belangrijkste doelen van palliatieve zorg:

  • tegemoetkomen aan fysieke, sociale, psychische, praktische en spirituele behoeften;
  • ondersteuning bieden aan familie bij verlies en verdriet dat het overlijden van naasten met zich meebrengt;
  • voorbereiden en begeleiden van het sterfproces.

De aandacht voor palliatieve zorg als een specifieke vorm van zorg is van recente datum. In de jaren ’70 ontstonden in West-Europa de eerste instellingen met een specifiek palliatief zorgaanbod. In Nederland opende pas in 1991 het eerste hospice haar deuren, de Johannes hospice in Vleuten. Inmiddels is er in Nederland een ruim aanbod aan hospices en andere palliatieve terminale zorgvoorzieningen.

.

Bronnen en Literatuur

Literatuur

  • Martin-Moreno JM, Harris M, Gorgojo L, Clark D, Normand CH, Centeno C.Palliative Care in the European Union. Brussels: European Parliament, Policy Department, Economic and Scientific Policy, 2008.

Begrippen en afkortingen

Afkortingen

WHO
World Health Organization
URL: http://www.who.int
Zorgbalans, versie 3.2, 22 december 2011
© RIVM, Bilthoven.