Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
Zorgbalans
Zoeken

In 2009 gaf Nederland ruim 11% van het bruto binnenlands product uit aan zorg, dit is vergelijkbaar met de ons omringende landen

Het aandeel van de zorguitgaven in het bruto binnenlands product (bbp) bedroeg ruim 11% in 2009, zoals figuur 1 laat zien (Nederland nieuw). De figuur laat zien dat dit percentage vergelijkbaar is met omringende landen zoals Duitsland en Frankrijk. Aangezien de methodiek voor het berekenen van de zorguitgaven in 2009 is veranderd (zie Toelichting op indicatoren) lijkt de stijging in 2009 sterker dan in andere landen. Wanneer de oude definitie zou zijn toegepast zou het percentage zijn gestegen naar 9,7% (zie 'Nederland oud' in figuur 1).

De economische terugval in 2009 zorgde in alle landen in de figuur voor een daling in bbp en daarmee een flinke stijging in het aandeel van het nationaal inkomen dat aan zorg werd besteed, in het algemeen tussen de 0,5 en 1 procentpunt. Een teruggang in het nationaal inkomen leidde dus niet direct tot een reductie of lagere groei van de zorguitgaven. Finland en Ierland, de landen uit figuur 1 met de meest extreme terugval in bbp (7% en 11%), zijn hierop een uitzondering met een uitgavenstijging van slechts 1% (Finland) en een daling van 4% (Ierland). Al verschillende jaren is het percentage van het nationaal inkomen dat wordt uitgegeven aan gezondheidszorg het grootst in de Verenigde Staten, Zwitserland, Frankrijk en Duitsland met de Verenigde Staten als duidelijke uitschieter.

zorguitgaven bbp 151211

Figuur 1: Aandeel zorguitgaven in het bruto binnenlands product (%), 2008-2009 (Bron: OECD Health Data 2011).

Volgens de Zorgrekeningen bedroegen de uitgaven aan zorg en welzijn bijna 15% in 2009 en 2010 (de Zorgrekeningen definitie is breder dan de OECD definitie gehanteerd in Figuur 1, zie hier). In 2009 steeg dit percentage sterk, vooral door de terugval in het bbp. Figuur 2 toont de uitgaven volgens de Zorgrekeningen als percentage van het bbp ten opzichte van het bbp (vanwege de bredere definitie van zorg ligt dit percentage dus hoger dan in figuur 1). Om te illustreren dat bij een geringere economische groei (uitgedrukt in bbp) de zorguitgaven niet direct meeveranderen is in deze figuur een langere tijdspanne genomen. In tijden van tegenvallende economische groei stijgt het aandeel van de zorguitgaven in het bbp sterker (bijvoorbeeld begin jaren ’80, in 2000-2003 en in 2009).

Zorguitgaven en bbp

Figuur 2: Aandeel zorguitgaven in het bruto binnenlands product afgezet tegen het bbp volume (2000=100) (%), 1980-2010 (Bron: CBS Statline, 2009c; CBS Statline, 2011b; OECD, 2009a; databewerking RIVM).

.

Bronnen en Literatuur

Literatuur

Begrippen en afkortingen

Afkortingen

bbp
Bruto binnenlands product
OECD
Organisation for Economic Co-operation and Development
Organisatie voor economische samenwerking en ontwikkeling. URL ledenlijst van de OECD: http://www.oecd.org/document/58/0,3746,en_2649_201185_1889402_1_1_1_1,00.html
Zorgbalans, versie 3.2, 22 december 2011
© RIVM, Bilthoven.